Quán phở bao lâu thì hoà vốn?

Mốc bắt đầu quyết định cả kết quả

Câu hỏi “bao lâu thì hoà vốn” nghe như một phép tính đơn giản: lấy tổng vốn đầu tư chia cho lợi nhuận trung bình mỗi tháng. Nhưng phần dễ sai nhất không nằm ở phép chia, mà ở việc chọn mốc bắt đầu đếm. Nhiều chủ quán — và không ít bài tư vấn trên mạng — mặc định đếm từ ngày khai trương, coi những gì xảy ra trước đó là “chi phí mở quán” đã xong và không liên quan đến bài toán hoàn vốn nữa.

Cách đếm đó bỏ sót một khoảng thời gian rất thật: toàn bộ giai đoạn thi công, lắp đặt bếp và hoàn thiện mặt bằng. Trong khoảng thời gian này, hợp đồng thuê đã ký và tiền thuê đã bắt đầu chảy đều mỗi tháng, nhưng quán chưa bán được một tô phở nào. Đó là những tháng đầu tiên của chính khoảng thời gian hoàn vốn, chỉ là chưa có doanh thu để bù lại.

Thời gian thi công là tiền thuê không sinh doanh thu

Một mặt bằng vừa cần khoảng vài tuần đến vài tháng thi công tuỳ mức độ cải tạo, từ lắp hệ thống nấu nước dùng công suất lớn đến hoàn thiện khu vực khách ngồi. Trong suốt khoảng thời gian đó, tiền thuê vẫn phải trả đều đặn, chỉ khác là không có dòng tiền vào để đối trọng lại.

Vấn đề không dừng ở việc khoản tiền thuê này cộng thêm vào tổng vốn ban đầu — nó còn kéo dài thời gian hoàn vốn thêm đúng bằng số tháng thi công đó. Một kế hoạch thi công dự kiến hai tháng nhưng thực tế mất ba tháng — điều xảy ra thường xuyên hơn ngoại lệ — không chỉ đội thêm một tháng tiền thuê, mà còn đẩy toàn bộ mốc hoàn vốn lùi lại đúng một tháng đó, dù quán vận hành sau này có tốt đến đâu.

Ghép hai giai đoạn thành một đường thời gian duy nhất

Cách tính đúng là nối hai giai đoạn thành một trục thời gian liên tục, thay vì tách chúng ra: giai đoạn thi công (chỉ có chi ra, không có thu vào) cộng với giai đoạn vận hành (thu dần bù lại phần đã chi, kể cả phần chi trong lúc thi công). Điểm hoà vốn là thời điểm dòng tiền tích luỹ từ giai đoạn vận hành bù đủ toàn bộ những gì đã bỏ ra ở cả hai giai đoạn, không phải thời điểm lợi nhuận vận hành lần đầu vượt số dương.

Nhìn theo cách này, một quán có giai đoạn vận hành sinh lời nhanh nhưng thi công kéo dài vẫn có thể hoàn vốn chậm hơn một quán vận hành khiêm tốn hơn nhưng thi công đúng tiến độ. Chênh lệch vài tháng ở mốc hoàn vốn giữa hai quán cùng quy mô, cùng mức giá bán, thường không nằm ở việc bán hàng, mà nằm ở những gì xảy ra trước ngày khai trương.

Trên thị trường, một quán phở độc lập vận hành ổn định — không tính các trường hợp gặp sự cố mặt bằng hay phải đóng cửa sửa chữa giữa chừng — thường rơi vào khoảng một đến hai năm để hoàn vốn đầu tư ban đầu. Khoảng thời gian này dao động khá rộng tuỳ quy mô quán, mức giá thuê mặt bằng và việc thi công có đúng tiến độ hay không, nên được xem là một dải tham khảo hơn là một con số cố định.

Bước tiếp theo

Khi lập kế hoạch tài chính, nên cộng thêm một khoảng dự phòng cho thi công trễ tiến độ ngay từ đầu, thay vì coi đó là rủi ro tính sau. Với mô hình nhượng quyền, phần thi công và lắp đặt thường được rút ngắn nhờ quy trình đã chuẩn hoá qua nhiều quán trước đó, giúp mốc bắt đầu đếm hoàn vốn đến sớm hơn. Nếu bạn đang cân nhắc hướng đi này, xem thông tin nhượng quyền của Phở ‘S tại trang nhượng quyền để được đội ngũ tư vấn giải thích cụ thể cho từng mô hình quán.